دانلود متن کامل پایان نامه بررسي تأثير آموزش راهبردهاي حل مسأله در پيشرفت رياضي و بهبود نگرش نسبت به درس رياضيات در دانش‌آموزان

دانشگاه جامع علمی کاربردی

واحد بهزیستی قائمشهر

کارشناسی رشته تربیت مربی پیش دبستانی

موضوع

بررسي تأثير آموزش راهبردهاي حل مسأله در پيشرفت رياضي و بهبود نگرش نسبت به درس رياضيات در دانش‌آموزان

استاد

آقای اسماعیل نیا

 

بهار 1395

برای رعایت حریم خصوصی نام نگارنده پایان نامه درج نمی شود

(در فایل دانلودی نام نویسنده موجود است)

تکه هایی از متن پایان نامه به عنوان نمونه :

فهرست مطالب

عنوان                                                            شماره صفحه

چكيده 1

فصل اول: طرح تحقیق

مقدمه. 3

بيان مسأله: 3

ضرورت تحقيق: 4

اهداف تحقيق.. 5

فرضيه‌هاي پژوهش…. 5

تعريف اصطلاحات و متغيرها 6

تعريف نظري راهبردهاي حل مسأله. 6

تعريف عملياتي راهبردهاي حل مسأله: 6

متغيرهاي تحقيق.. 7

متغير مستقل.. 7

متغير وابسته: 7

متغيرهاي كنترل.. 7

تعريف عملياتي آموزش راهبردهاي حل مسئله (متغير مستقل) 8

تعريف نظري نگرش (متغير وابسته اول) 9

تعريف نظري پيشرفت تحصيلي رياضي (متغير وابسته دوم) 9

تعريف عملياتي نگرش نسبت به رياضي (متغير وابسته اول) 9

تعريف عملياتي پيشرفت تحصيلي  رياضيات (متغير وابسته دوم) 9

فصل دوم: مبانی نظری پیشینه

مقدمه. 11

الف- مباني نظري در زمينه موضوع تحقيق.. 11

تعريف و ويژگيهاي مسئله و حل مسأله. 11

حل مسئله و انتقال يادگيري.. 12

رابطه بين تفكر انتقادي و حل مسئله. 12

راهبردهاي حل مسأله و فراشناخت… 13

نظريه‌هايي پيرامون حل مسأله. 13

حل مسئله از ديدگاه رفتارگرايي.. 13

حل مسئله از ديدگاه گشتالت: 14

مراحل آموزش حل مسئله (الگوي دي چكووكرافورد) 16

پيشنهادهايي براي افزايش توانائيهاي حل مسئله در يادگيرندگان: 18

طرح جورج پوليا پيرامون حل مسئله. 19

1- فهميدن يا درك مسئله: 19

2- طرح نقشه (پيش‌بيني و انتخاب راه‌حل مسئله) 20

3- اجراي نقشه (استفاده از راه‌حل و رسيدن به پاسخ): 20

4- مرور و امتحان كردن جواب (ارزيابي نتايج) 20

مباني نظري در زمينه نگرش… 22

تعريف نگرش… 22

ويژگيها و ابعاد نگرش… 22

گسترش نگرشها 23

تغيير نگرش… 23

الگوهاي يادگيري تغيير نگرش… 24

الف) نظريه محرك پاسخ.. 24

نظريه هاولند: 24

ب) نظريه مشوقها و تعارضها 24

الگوهاي شناختي تغيير نگرش… 25

الف) نظريه تعادل.. 25

ب) نظريه توافق.. 26

ج) نظريه همسازي شناختي.. 27

د) نظريه قضاوت اجتماعي.. 27

الگوهاي كاركردي.. 27

نگرشها و آموزش و پرورش… 28

پیشینه پژوهش خارج از كشور 28

پیشینه پژوهش در داخل كشور 30

فصل سوم: روش پژوهش

روش تحقيق: 33

جامعه آماري.. 33

نمونه و روش نمونه‌گيري: 33

ابزار پژوهش…. 34

درصدبندي صفحات كتاب.. 34

شيوه اجرا 35

جلسه اول: 35

جلسه دوم. 35

جلسه سوم. 36

جلسه چهارم. 36

جلسه پنجم. 36

جلسه ششم. 36

جلسه هفتم. 36

روش تجزيه و تحليل داده‌ها 37

فصل چهارم: تجزیه وتحلیل دادها

تحليل نتايج و بيان توصيفي يافته‌ها 39

مقدمه: 39

آزمون همتاسازي: 39

تحليل دادها با استفاده از آمار توصيفي.. 40

تجزيه و تحليل داده‌ها با استفاده از آمار استنباطي.. 45

الف) فرض اول: 45

ب) فرضيه دوم. 46

فصل پنجم: نتیجه گیری و پیشنهادات

نتايج پژوهش…. 49

محدوديتهاي پژوهش…. 51

پيشنهادات به پژوهشگران.. 51

منابع و مأخذ. 52

 

چكيده

در اين پژوهش تأثير روش آموزش راهبردهاي حل مسأله بر پيشرفت تحصيلي رياضيات و نگرش نسبت به رياضي مورد بررسي قرار گرفت. جامعه آماري اين پژوهش عبارت بود از: دانش‌آموزان پسر سال دوم راهنمايي مدارس شهرستان طارم در سال تحصيلي 82-81 كه نمره رياضي آنها در نيم سال اول كمتر از 12 بود. آزمودني‌هاي اين پژوهش به صورت تصادفي انتخاب شدند. به اين ترتيب كه از روي فهرست مدارس راهنمايي اين شهرستان يك مدرسه به عنوان نمونه انتخاب شد. از آنجا كه اين مدرسه فقط داراي دو كلاس راهنمايي بود، دانش‌آموزان اين دو كلاس كه نمره رياضي نيم سال اولشان كمتر از 12 بود انتخاب و پيش‌آزمون مقياس نگرش سنج نسبت به رياضي بر روي آنها اجرا گرديد. در اين ميان 30 نفر به عنوان گروه آزمايش و گواه انتخاب شدند. سپس آموزش روش راهبردهاي حل مسأله بر روي گروه آزمايشي به اجرا درآمد (به مدت 7 جلسه) و در پايان يك آزمون پيشرفت تحصيلي رياضي و نيز پس آزمون مقياس نگرش نسبت به رياضي بر روي دو گروه اجرا گرديد.

نتايج حاصل از تجزيه و تحليل داده‌ها نشان داد كه اين روش پيشرفت تحصيلي گروه آزمايشي را در قياس با گروه گواه افزايش داد همچنين نگرش گروه آزمايش را هم نسبت به رياضيات بهبود بخشيد.

کلیدواژه: راهبردهای حل مسئله، پیشرفت درسی، درس ریاضی، بهبود نگرش.

 

فصل اول

طرح تحقيق

 

مقدمه

يك كشف بزرگ سبب حل شدن يك مسأله بزرگ مي‌شود، ولي در حل هر مسئله حبه‌اي از اكتشاف وجود دارد. مسئله شخص ممكن است چندان پيچيده نباشد، ولي اگر كنجكاوي وي را برانگيزد و ملكه‌هاي اختراع و اكتشاف را در فرد به كار وادارد، و اگر آن را با وسايل و تدابير خود حل كند ممكن است از تنش و شادماني حاصل از پيروزي در اكتشاف شاد شود، چنين حال و تجربه‌اي در سالهاي تجربه‌پذيري مي‌تواند شوق و ذوقي براي كار عقلي و فكري پديد آورد و آثار خود را بر ذهن و روان و خصلت شخص در تمام عمر باقي گذارد (پوليا[1]، 1944، ترجمه آرام، 1377).

بنابراين، معلم رياضيات فرصت بزرگي در برابر خويش دارد. اگر وقت اختصاصي خود را به تمرين دادن شاگردان در عمليات پيش پا افتاده بگذراند، علاقه و دلبستگي آنان را مي‌كشد و مانع رشد و تعامل عقلي آنان مي‌شود و بايد گفت فرصتي را كه در اختيار داشته به صورت بدي صرف كرده است، ولي اگر كنجكاوي دانش‌آموزان را با مطرح كردن مسائلي متناسب با دانش و شناخت ايشان برانگيزد و در حل مسائل با طرح كردن پرسشهايي راهنما به ياري آنان برخيزد مي‌تواند ذوق و شوق و وسيله‌اي براي انديشيدن مستقل در وجود ايشان پديد آورد.

در مقدمه كتاب رياضي سال دوم راهنمايي تأليف هيأت مؤلفان كتب درسي آمده است: درس رياضي يكي از درسهاي مهم و بنيادي است، در اين درس دانش‌آموزان روش درست انديشيدن را در حل مسائل فرا مي‌گيرند و با محاسبه‌هاي عددي مورد نياز در ساير درسها آشنا شده و كاربردهاي رياضي را در حل مسأله‌هاي روزمرة زندگي ياد مي‌گيرند. دانش‌آموزان عموما به اهميت رياضي واقفند و مي‌دانند داشتن پايه‌اي خوب در درس رياضي تا چه حد به پيشرفت آنها در ساير درسها كمك مي‌كند، اما اغلب نمي‌دانند كه درس رياضي را چگونه بايد آموخت (ص 4)

همچنانكه عنوان شد درس رياضي به عنوان يك درس پايه و مبنايي براي تعيين رشته‌هاي تحصيلي دوره متوسط جايگاهي ويژه را در دروس دوره راهنمايي و پس از آن به خود اختصاص داده است و حل مسأله در شمار وظايف اصلي دانش‌آموزان و پرحجم‌‌ترين تكليف درسي مي‌باشد و به اعتقاد پژوهشگران (ماير[2] و همكاران، لوئيس[3] و ماير، 1978) حل مسأله هسته اصلي برنامه درس رياضي محسوب مي‌شود (ماير و همكارن 1986 ترجمه فراهاني، 1376)

لذا پژوهش حاضر با بهره‌گيري از آموزه‌هاي روان‌شناسي تفكر حل مسئله و پيروي از رويكرد تجربي آموزش راهبردهاي حل مسأله رياضي (الگوي پوليا)، تأثير آن را بر نگرش و پيشرفت تحصيلي رياضيات در دانش‌آموزان سال دوم راهنمايي مورد نظر قرار داده است.

بيان مسأله:

علي‌رغم اختلاف نظرهايي كه در تعريف نگرش بين روانشناسان مختلف وجود دارد، روي هم رفته تعريف سه عنصري نگرش تعريفي است كه بيشتر روان‌شناسان روي آن اتفاق نظر دارند. عنصر شناختي شامل اعتقادات و باورهاي شخصي درباره يك شيء يا يك انديشه است، عنصر احساسي يا عاطفي آن است كه معمولا نوعي احساس عاطفي با باورهاي ما پيوند دارد و تمايل به عمل، به آمادگي براي پاسخگويي به شيوه‌اي خاص اطلاق مي‌شود (كريمي، 1380)

علاقه به درس، دقت، كوشش و پشتكار ياد گيرنده را افزايش مي‌دهد و در نتيجه بر يادگيري تأثير مثبت دارد بنابراين كوشش در بالا بردن سطح علاقه يادگيرنده يكي از تدابير مهم آموزشي معلم به حساب مي‌آيد و بهترين راه جلوگيري از بي‌ميلي و بي‌علاقگي در يادگيرنده و افزايش سطح علاقه و نگرش مثبت او نسبت به يادگيري و فعاليتهاي آموزشگاه و فراهم آوردن امكانات كسب توفيق است. (سيف، 1380). در تمام طول تاريخ آموزش و پرورش حل مسأله يكي از هدفهاي مهم آموزشي معلمان به شمار مي‌آمده است. از بركت پيشرفتهاي روان‌شناسي علمي معاصر روز به روز بر اهميت اين موضوع افزوده شده است، روان‌شناسان و نظريه‌پردازان مختلف بر نقش يادگيرنده در ضمن فعاليتهاي مختلف يادگيري بويژه فعاليت حل مسأله در كشف و ساخت دانش تأكيد فراوان داشته‌اند. جان ديويي[4]، جروم برونر[5]، ژان پياژه[6]، لئو ويگوتسكي[7]  از جمله كساني هستند كه بر نقش فعاليت يادگيرنده در جريان حل مسأله بر دانش‌ اندوزي تأكيد داشته‌اند و نظريه سازندگي يا ساختن‌گرايي يادگيري از ثمرات افكار اين انديشمندان است. بنا به گفته كيلپاتريك[8] (1918 به نقل از آندرز[9]، 1998) يادگيري در آموزشگاه بايد هدفمند باشد نه انتزاعي و يادگيري هدفمند از راه واداشتن دانش‌آموزان به انجام پروژه‌هاي مورد علاقه و انتخاب خودشان بهتر امكان‌پذير است (سيف، 1380)

در جامعه ما افراد زيادي در حال تحصيل در مقاطع مختلف آموزش و پرورش هستند و علاوه بر آن نگرش سنتي و احتمالا منفي نسبت به يادگيري و كاربرد رياضي وجود دارد. اين مشكل بخصوص در مورد درس رياضي پر‌رنگ‌تر و جدي‌تر مي‌نمايد. روش راهبردهاي حل مسأله روشي است كه با مشخص كردن مراحل و اصولي كه در پي خواهند آمد مي‌تواند كمك شاياني در جهت رفع اين معضل نمايد. تحقيق حاضر به دنبال مشخص كردن تأثير آموزش روش راهبردهاي حل مسأله در تغيير نگرش و پيشرفت تحصيلي در درس رياضي مي‌باشد.

ضرورت تحقيق:

جورج پوليا در ديباچه و ويرايش دوم كتاب چگونه مسئله را حل كنيم مي‌نويسد «رياضيات اين افتخار مشكوك را دارد كه در برنامه آموزشگاهها موضوع كمتر جالب توجه همگان باشد… معلمان آينده از مدارس ابتدايي عبور مي‌كنند براي آنكه از رياضيات بيزار شوند… و سپس به مدارس ابتدايي بازمي‌گردند تا به نسل تازه‌اي نفرت داشتن از رياضيات را تعليم دهند» (1956، صفحه 16) در پايان پوليا ابراز اميدواري مي‌كند كه خوانندگان خود را متقاعد سازند كه رياضيات علاوه بر اين كه گذرگاهي ضروري براي كارهاي مهندسي و دست يافتن به شناخت علمي است، مايه شادي و لذت باشد و چشم‌اندازي براي فعاليتهاي عقلي از درجه بالا بوجود آورد. (پوليا، 1956، ترجمه آرام، 1369)

همچنين نگاهي به درصد عدم قبولي و عدم رضايت دانش‌آموزان از درس رياضيات و ديگر مشكلاتي كه دانش‌آموزان را در اين درس با دردسر مواجه ساخته است، بعلاوة عدم وجود ذهنيت روشن و منطق والدين از اين درس، پژوهشهايي را مي‌طلبد، كه استراتژي حل مسئله در رياضي نيز يكي از اين پژوهشهاست و در پژوهش حاضر مورد توجه است (اصغري نكاح، 1378)

صالحي و سرمد (1373) مي‌نويسند اكنون زمان آن فرا رسيده است تا اين كمبودها را جبران نموده و نظامهاي كاربردي براي آموزش حل مسأله ايجاد نمائيم و آموزش و پرورش ما به پژوهشهاي متعدد و گسترده‌اي نياز دارد تا ابتدا اصول حاكم بر اين آموزش و سپس شيوه‌هاي كاربردي آن را كشف نموده و نهايتا جايگاه اين شيوه‌ها را در يك برنامه درسي آموزشگاهي مشخص كند

اهداف تحقيق

عموما به اهميت رياضي واقفيم و مي‌دانيم داشتن پايه‌اي مناسب در درس رياضي تا چه حد به پيشرفت دانش‌آموزان  و دانشجويان در ساير دروس كمك مي‌كند، اما اغلب دانش‌آموزان نمي‌دانند كه درس رياضي را چگونه بايد آموخت (رياضي سال دوم راهنمايي، 1377، ص 4)

با توجه به مطلب فوق هدف عمده پژوهش حاضر بررسي تأثير آموزش روش گام به گام حل مسأله رياضي جورج پوليا در نگرش نسبت به درس رياضي و پيشرفت تحصيلي در آن مي‌باشد كه اين راهبردهاي حل مسأله در قالب طرح چهار مرحله‌اي جورج پوليا ارائه مي‌گردد.

همچنانكه از مقايسه يافته‌هاي پژوهشهاي گذشته و نظريات پيرامون حل مسأله با طرح جورج پوليا برمي‌آيد اين طرح قسمتهاي بسياري از مولفه‌هاي كليدي اثرگذار مانند: خلاصه كردن صورت مسأله، ترسيم شكل، نظارت و تصحيح اشتباهات را شامل مي‌شود و لذا انتظار مي‌رود آموزش آن در كلاس و درس رياضي ثمربخش باشد.

بصورت شاخص اين پژوهش دو هدف زير را دنبال مي‌كند:

تعيين تأثير آموزش روش راهبردهاي حل مسأله در پيشرفت درس رياضي و همچنين بهبود نگرش نسبت به درس رياضي در دانش‌آموزان دوم راهنمايي علاوه بر اهداف نظري فوق، در بعد اهداف عملي اين پژوهش به دنبال ارائه يك روش سودمند و كاربردي آموزش راهبردهاي حل مسأله به دانش‌آموزان مي‌باشد تا هم به بهبود نگرش دانش‌آموزان و پيشرفت تحصيلي‌شان در رياضيات كمك كند و هم مورد استفاده مدرسين محترم درس رياضي قرار گرفته و يا به عنوان روش كارآمد در طراحي و تأليف كتب درسي سهمي از آموزش را به تعليم راهبردهاي حل مسأله اختصاص دهد.

فرضيه‌هاي پژوهش

فرضيه تحقيقي بياني است كه به توصيف رابطه بين متغيرها پرداخته و انتظارات پژوهشگر را درباره رابطه بين متغيرها نشان مي‌دهد و به همين دليل يك راه‌حل پيشنهادي است. مي‌دانيم كه چنانچه پژوهشگر دلايل مشخصي براي پيش‌بيني رابطه معني‌دار بين متغيرها داشته باشد از فرضيه‌ جهت‌دار كه در آن جهت ارتباط يا جهت تأثير متغير مستقل بر متغير وابسته مشخص و معين است، استفاده مي‌كند (دلاور، 1380). با گذري بر ادبيات فرضيه تحقيقي و پژوهشي و با توجه به تحقيقات و مطالعات گذشته پژوهشگر از فرضيه جهت‌دار در اين پژوهش استفاده مي‌نمايد:

دو فرضيه مطرح شده در اين پژوهش عبارتند از:

1- آموزش راهبردهاي حل مسأله، پيشرفت در رياضيات را افزايش مي‌دهد.

2- آموزش راهبردهاي حل مسأله، نگرش نسبت به درس رياضيات را بهبود مي‌بخشد.

(ممکن است هنگام انتقال از فایل اصلی به داخل سایت بعضی متون به هم بریزد یا بعضی نمادها و اشکال درج نشود ولی در فایل دانلودی همه چیز مرتب و کامل است)

تعداد صفحه :58

قیمت : 2500تومان

بلافاصله پس از پرداخت ، لینک دانلود پایان نامه به شما نشان داده می شود

و در ضمن فایل خریداری شده به ایمیل شما ارسال می شود.

پشتیبانی سایت :        ———- (فقط پیامک)        [email protected]

در صورتی که مشکلی با پرداخت آنلاین دارید می توانید مبلغ مورد نظر برای هر فایل را کارت به کارت کرده و فایل درخواستی و اطلاعات واریز را به ایمیل ما ارسال کنید تا فایل را از طریق ایمیل دریافت کنید.

*********  ********* *********